Polskie usługi na Linuksie - bank, PIT, mObywatel i urzędy

„A czy zrobię na Linuksie przelew? A PIT?” - to jedne z pierwszych pytań przed przesiadką. Dobra wiadomość: polskie usługi publiczne i bankowe w ogromnej większości działają w przeglądarce, więc system komputera nie ma dla nich znaczenia. Zebraliśmy w jednym miejscu, co działa od razu, a na co warto uważać.

Bank

Bankowość internetowa wszystkich dużych polskich banków działa w przeglądarce - w Firefoksie, Chrome czy Brave na Linuksie tak samo jak na Windowsie. Przelewy potwierdzasz w aplikacji banku na telefonie albo kodem SMS. Nie potrzebujesz żadnego programu instalowanego na komputerze.

Jeśli bank kiedyś pokaże komunikat o „nieobsługiwanym systemie”, zwykle wystarczy zaktualizować przeglądarkę albo spróbować innej (np. Chrome zamiast Firefoksa). To rzadkość.

Urzędy: Profil Zaufany, mObywatel, ePUAP

• Profil Zaufany - logowanie do serwisów urzędowych i podpis zaufany. Działa w przeglądarce; zalogujesz się przez bank, mObywatel albo e-dowód.
• mObywatel - aplikacja na telefon z dokumentami, a do tego serwis mobywatel.gov.pl z wnioskami i sprawami urzędowymi w przeglądarce.
• ePUAP i gov.pl - pisma do urzędów, wnioski, sprawdzanie punktów karnych czy historii pojazdu - wszystko w przeglądarce.

Podatki: Twój e-PIT

Zeznanie roczne najprościej rozliczyć w usłudze Twój e-PIT w e-Urzędzie Skarbowym (podatki.gov.pl). Urząd sam wypełnia zeznanie na podstawie informacji od pracodawcy, a Ty je sprawdzasz, dodajesz ulgi i wysyłasz - w przeglądarce, bez instalowania czegokolwiek.

Dawna aplikacja e-Deklaracje Desktop została wycofana już pod koniec 2021 roku, więc nie ma czego szukać. Uważaj natomiast na komercyjne programy do PIT do pobrania - wiele z nich jest tylko na Windowsa. Ich producenci zwykle mają też wersje w przeglądarce.

ZUS i zdrowie

• PUE/eZUS - zwolnienia lekarskie, wnioski o świadczenia, informacja o stanie konta emerytalnego. Działa w przeglądarce.
• Internetowe Konto Pacjenta (pacjent.gov.pl) - e-recepty, e-skierowania, historia wizyt i szczepień. Również w przeglądarce, a do tego aplikacja mojeIKP na telefon.

e-dowód i podpis kwalifikowany

e-dowodem zalogujesz się do usług publicznych na dwa sposoby: czytnikiem podłączonym do komputera albo telefonem z NFC i aplikacją eDO App. Na Linuksie zdecydowanie polecamy telefon - wybierasz logowanie e-dowodem, skanujesz telefonem kod ze strony i przykładasz dowód do telefonu. Nie trzeba instalować niczego na komputerze.

Podpis kwalifikowany (karta z czytnikiem) to osobna sprawa: oprogramowanie do podpisywania dostarcza firma, która wydała podpis, i nie każda ma wersję na Linuksa. Przed zakupem zapytaj o Linuksa. W większości spraw prywatnych wystarczy darmowy podpis zaufany albo podpis w aplikacji mObywatel. Więcej o sprawach firmowych w artykule Linux w małej firmie.

Zakupy, paczki, telewizja

Sklepy internetowe, serwisy aukcyjne i ogłoszeniowe, śledzenie paczek, rozkłady jazdy i bilety - wszystko działa w przeglądarce.

Serwisy VOD (polskie i zagraniczne) działają w Firefoksie i Chrome na Linuksie, bo obie przeglądarki obsługują zabezpieczenia filmów (DRM). Część serwisów ogranicza jednak na Linuksie jakość obrazu - np. Netflix w przeglądarce zwykle odtwarza filmy w niższej rozdzielczości niż w aplikacji na telewizorze. Do muzyki jest m.in. Spotify z aplikacją na Linuksa.

Co może sprawić kłopot?

Podsumowanie

Polskie usługi bankowe i urzędowe działają na Linuksie bez problemu, bo prawie wszystkie są dostępne w przeglądarce: bank, Profil Zaufany, mObywatel, Twój e-PIT, PUE ZUS i Internetowe Konto Pacjenta. Na Windowsa bywają tylko niektóre programy do pobrania - a dla każdego z nich jest wygodna alternatywa w przeglądarce albo w telefonie.