Lekki Debian albo Ubuntu przygotowany dla ponad 400 płytek z procesorami ARM i dla zwykłych komputerów. Na każdym sprzęcie wygląda i działa tak samo, z tym samym narzędziem do ustawień.

Czym jest Armbian?
Armbian to dystrybucja rozwijana od 2014 roku przez społeczność wolontariuszy. Powstała z prostego problemu: każda płytka - Banana Pi, Orange Pi, Odroid, Rock czy setki innych - miała własny, często porzucony po kilku miesiącach system od producenta. Armbian daje na nie wszystkie jeden, porządnie utrzymywany system: zwykły Debian albo Ubuntu z dopracowanym jądrem i sterownikami dla danej płytki.
Dziś obsługuje ponad 400 płytek od 90 producentów: wszystkie 64-bitowe Raspberry Pi, Banana Pi, Orange Pi, Radxa Rock, Odroid, Khadas, NanoPi i wiele innych. Są też obrazy UEFI dla zwykłych komputerów PC (x86) i serwerów ARM. Na każdym sprzęcie po zalogowaniu widzisz to samo i używasz tych samych poleceń.
Sam używam Armbiana na Raspberry Pi, Banana Pi Pro i kilku innych płytkach. Największa zaleta: wszędzie wygląda tak samo i ma te same narzędzia, więc nie muszę pamiętać, jak coś ustawia się na danym sprzęcie - wszystko jest ujednolicone.
Narzędzia, które są na każdej płytce
- Kreator pierwszego logowania - każe zmienić hasło roota, zakłada konto użytkownika, łączy z Wi-Fi i sam ustawia strefę czasową i język.
- armbian-config - jedno menu (także w terminalu przez SSH) do wszystkich ustawień: sieć i stały adres IP, Wi-Fi, strefa czasowa, wybór i zmiana jądra, włączanie funkcji płytki (np. SPI, I2C, dodatkowych portów), instalacja pulpitu i instalacja gotowych usług, takich jak Docker czy Home Assistant.
- armbian-install - przenosi system z karty microSD na szybszą i trwalszą pamięć: eMMC, dysk NVMe, SATA albo USB.
- Dbanie o kartę pamięci - logi systemu trzymane są w pamięci RAM (zram) i zapisywane na kartę raz dziennie, a połowa pamięci RAM służy jako skompresowana pamięć wymiany. Karta microSD zużywa się przez to dużo wolniej.
Dla kogo?
- Dla osób, które mają kilka różnych płytek i chcą na wszystkich tego samego systemu.
- Na domowe serwery z płytek: Docker, Pi-hole, Home Assistant, NAS, serwer plików czy drukarki.
- Dla właścicieli płytek innych niż Raspberry Pi, do których producent nie daje dobrego systemu.
- Dla majsterkowiczów i programistów - te same narzędzia i polecenia na każdym sprzęcie.
Mocne i słabe strony
Zalety
- jeden system na setki płytek i na zwykłe komputery
- wszędzie to samo: Debian lub Ubuntu i te same narzędzia
- armbian-config - ustawienia, jądro i usługi w jednym menu
- łatwe przeniesienie systemu z karty na eMMC lub dysk NVMe
- mniejsze zużycie karty microSD
- regularne wydania co kwartał, darmowy i otwarty
Wady
- jakość wsparcia zależy od płytki: najlepiej utrzymywanych jest ok. 20, kilkaset ma wsparcie standardowe lub tylko społecznościowe
- głównie do pracy w terminalu - wersje z pulpitem są, ale to nie jest system na pierwszy komputer
- narzędzia i dokumentacja po angielsku
- na Raspberry Pi część dodatków od twórców Pi (np. kamery, niektóre nakładki) łatwiej uruchomić w Raspberry Pi OS
Jak zacząć
Znajdź swoją płytkę
Na stronie armbian.com/download wyszukaj model swojej płytki. Przy każdej widać poziom wsparcia: Platinum (stała opieka), Standard albo Community (utrzymywana przez społeczność, bez gwarancji).
Wybierz i zapisz obraz
Na serwer bez monitora wybierz obraz Minimal lub Server, na płytkę z ekranem - Desktop. Twórcy polecają wersję opartą na Ubuntu, jeśli nie masz innych preferencji. Zapisz go na kartę microSD programem Armbian Imager albo balenaEtcher.
Pierwsze uruchomienie
Włóż kartę i włącz płytkę. Z monitorem zalogujesz się od razu, bez niego połącz się przez SSH jako root z hasłem 1234. Kreator każe zmienić hasło, założy konto użytkownika i ustawi strefę czasową. Potem uruchom sudo armbian-config i ustaw resztę.
Armbian to najlepszy wybór, gdy masz różne płytki albo płytkę inną niż Raspberry Pi: wszędzie ten sam porządny Debian lub Ubuntu i te same narzędzia, a armbian-config oszczędza mnóstwo czasu. Na pierwszy komputer i dla zupełnie początkujących lepszy będzie zwykły system z pulpitem, a na samo Raspberry Pi - Raspberry Pi OS.
