Centrum inteligentnego domu, które nie zależy od żadnego producenta. openHAB łączy urządzenia setek marek i standardów, pozwala opisać cały dom pokój po pokoju i sterować nim regułami - lokalnie, na Twoim serwerze.

Czym jest openHAB?
openHAB (od „open Home Automation Bus”) to jedna z najstarszych otwartych platform inteligentnego domu. Rozwija ją społeczność i niemiecka fundacja openHAB Foundation e.V., która nie sprzedaje żadnego sprzętu - dlatego openHAB od początku stawia na niezależność od producentów: obojętnie, czy masz żarówki Philips Hue, czujniki Zigbee, piec z Wi-Fi czy stary system KNX, wszystko trafia do jednego miejsca.
Działa lokalnie, na komputerze w Twoim domu, i obsługuje według twórców ponad 400 technologii i systemów: Zigbee, Z-Wave, Matter, MQTT, KNX, Modbus, Philips Hue, Shelly, Sonos, telewizory, falowniki fotowoltaiki, a także HomeKit (sterowanie z iPhone'a) czy asystentów głosowych.
openHAB ma uporządkowany sposób opisu domu, który na początku wymaga nauki, ale potem bardzo pomaga:
- dodatki (bindings) - łączą openHAB z daną technologią, np. dodatek Shelly albo Zigbee,
- rzeczy (things) - konkretne urządzenia, np. przekaźnik w kuchni,
- elementy (items) - to, czym sterujesz i co mierzysz, np. „światło w kuchni” albo „temperatura w salonie”,
- model domu - piętra, pokoje i urządzenia; z niego openHAB sam buduje ekrany w aplikacji,
- reguły - automatyzacje „gdy… to…”, układane z klocków (Blockly) albo pisane w JavaScripcie.

Do domu spoza sieci domowej połączysz się przez myopenHAB - darmową usługę zdalnego dostępu prowadzoną przez fundację - albo przez własny VPN.
Dla kogo?
- Dla osób, które lubią mieć wszystko uporządkowane i pod kontrolą, i nie przeszkadza im nauka pojęć na początku.
- Dla domów z różnymi, także starszymi systemami (KNX, Modbus, 433 MHz), które trudno połączyć gdzie indziej.
- Dla tych, którzy chcą platformy niezależnej od jednej firmy, rozwijanej przez fundację non-profit.
- Na początek dla większości osób prostszy będzie Home Assistant, który ma większą społeczność, więcej poradników i pełną polską wersję.
Mocne i słabe strony
Zalety
- niezależny od producentów, rozwijany przez fundację non-profit
- ponad 400 obsługiwanych technologii, także starsze systemy
- uporządkowany model domu, z którego powstają ekrany w aplikacji
- reguły z klocków albo w JavaScripcie
- darmowy zdalny dostęp myopenHAB
- aplikacje na Androida i iPhone'a, obsługa HomeKit
Wady
- trudniejszy na start niż Home Assistant - trzeba poznać rzeczy, elementy i kanały
- polskie tłumaczenie jest niepełne - menu ustawień i wiele ekranów jest po angielsku
- mniejsza społeczność, mniej poradników po polsku
- wymaga 64-bitowego systemu i Javy 21, na Raspberry Pi co najmniej 2 GB RAM
Jak zainstalować
openHAB potrzebuje komputera pracującego całą dobę z 64-bitowym systemem. Twórcy polecają Raspberry Pi 4 lub 5 z 2-4 GB RAM albo poleasingowy minikomputer.
- openHABian na Raspberry Pi - najprostsza droga: gotowy system z openHAB-em. W programie Raspberry Pi Imager wybierz Other specific-purpose OS → Home assistants and home automation → openHAB, zapisz kartę i uruchom Raspberry Pi. Instalacja potrwa 10-30 minut. Dodatkowe narzędzia (np. kopie zapasowe, Mosquitto, Node-RED) włączysz potem poleceniem
sudo openhabian-config. - Debian, Ubuntu lub Linux Mint - z oficjalnego repozytorium, po zainstalowaniu Javy 21 (
sudo apt install openjdk-21-jre-headless):
curl -fsSL "https://openhab.jfrog.io/artifactory/api/gpg/key/public" | gpg --dearmor > openhab.gpg
sudo mv openhab.gpg /usr/share/keyrings/
echo 'deb [signed-by=/usr/share/keyrings/openhab.gpg] https://openhab.jfrog.io/artifactory/openhab-linuxpkg stable main' | sudo tee /etc/apt/sources.list.d/openhab.list
sudo apt update && sudo apt install openhab
sudo systemctl enable --now openhab
- Docker - obraz
openhab/openhab, np. na NAS-ie lub serwerze; szczegóły są w dokumentacji openHAB.
Pierwsze uruchomienie trwa do kilkunastu minut. Potem otwórz w przeglądarce http://adres-serwera:8080.
Pierwsze kroki
Kreator
Załóż konto administratora, wybierz język, lokalizację domu i proponowane dodatki. Język polski jest dostępny, ale przetłumaczona jest tylko część interfejsu - menu ustawień zostaje po angielsku.
Dodaj urządzenia
W Ustawienia → Things (rzeczy) kliknij plus, wybierz dodatek (np. Shelly albo Philips Hue) i zatwierdź znalezione urządzenia w skrzynce Inbox.
Zbuduj model domu
W Ustawienia → Model dodaj piętra i pokoje, a w nich urządzenia. Z tego modelu openHAB sam zbuduje ekrany w aplikacji na telefon.
Pierwsza reguła
W Ustawienia → Rules (reguły) utwórz regułę z wyzwalaczem (np. zachód słońca) i akcją (włącz lampę). Bardziej złożone warunki ułożysz z klocków.
openHAB to dojrzała, naprawdę niezależna platforma inteligentnego domu, świetna dla osób, które lubią porządek i mają w domu różne systemy. Na start i dla większości domów łatwiejszy będzie Home Assistant, ale jeśli cenisz niezależność od jednej firmy i nie boisz się nauki - warto spróbować.
